24 lutego 2016

Wniosek o urlop ojcowski - czy można rozwiązać umowę o pracę

Od 2009 r. każdy ojciec może złożyć swojemu pracodawcy wniosek o przyznanie mu urlopu ojcowskiego. Pracodawca jest takim wnioskiem związany. Czy jednak tata chcący skorzystać z urlopu ojcowskiego może spać spokojnie i nie bać się, że zanim taki urlop się zacznie, pracodawca wręczy mu wypowiedzenie umowy o pracę? Zobaczmy.


Zgodnie z art. 182(3) Kodeksu pracy (k.p.):
„1. Pracownik - ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze do 2 tygodni, nie dłużej jednak niż:
1)      do ukończenia przez dziecko 24 miesiąca życia albo
2)      do upływu 24 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie dziecka i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia.
1a. Urlop ojcowski może być wykorzystany jednorazowo albo nie więcej niż w 2 częściach, z których żadna nie może być krótsza niż tydzień.
2. Urlop ojcowski jest udzielany na pisemny wniosek pracownika - ojca wychowującego dziecko, składany w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 186(8a). Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
3. Do urlopu ojcowskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 177, art. 181 i art. 183(1) § 1.”.

Natomiast w myśl art. 177 § 1 k.p., który ma również zastosowanie do pracownika ojca:
„Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego pracownicy, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy i reprezentująca pracownicę zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy. ”.

Zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami, nie można wypowiedzieć umowy o pracę w okresie urlopu ojcowskiego pracownika, czyli w czasie, w którym pracownik przebywa na urlopie ojcowskim. Tym samym wypowiedzenie umowy o pracę może nastąpić, w każdym innym okresie, a więc i w czasie po złożeniu przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu ojcowskiego, jednakże przed tym urlopem.

Istotne jest również znaczenie pojęć „wypowiedzenie” oraz użytego w odpowiednich przepisach k.p. Otóż pod pojęciami tymi rozumie się czynność prawną skutkującą rozwiązaniem stosunku pracy, a nie samo rozwiązanie tego stosunku, a więc skutek tej czynności.

Za taką interpretacją przemawia również brzmienie art. 186(8) § 1 pkt 1 k.p. (nie stosowanego przecież do urlopu ojcowskiego), który to przepis dotyczy urlopu wychowawczego i stanowi, że:
„Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o: udzielenie urlopu wychowawczego - do dnia zakończenia tego urlopu”.
Jak więc widać, jeżeli intencją ustawodawcy jest to, by ochrona pracownika przed zwolnieniem była mu udzielana od momentu złożenia odpowiedniego wniosku urlopowego, wyraźnie to w treści odpowiednich przepisów przewiduje. Taki zapis nie występuje w przypadku skorzystania z urlopu ojcowskiego.

Można więc zadać sobie pytanie, czym kierował się ustawodawca nie przyznając pracownikowi ojcowi ochrony przed wypowiedzeniem mu umowy o pracę w okresie między złożeniem wniosku o przyznanie urlopu ojcowskiego a tym urlopem. Uprawnienie do skorzystania z urlopu ojcowskiego jest przewidziane do momentu ukończenia przez dziecko 24 miesięcy życia (do upływu 24 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia). Gdyby więc pracownik ojciec był objęty ochroną przed wypowiedzeniem mu umowy o pracę między złożeniem wniosku urlopowego a samym urlopem ojcowskim, łatwo wyobrazić sobie dość absurdalną sytuację, w której tuż po urodzeniu się dziecka, pracownik składa wniosek o udzielenie urlopu ojcowskiego w okresie przypadającym na 2 tygodnie przed ukończeniem przez dziecko 24 miesiąca życia. W tej sytuacji pracodawca byłby „uwiązany” i nie mógłby zwolnić pracownika przez 2 lata bez względu nawet na niską wydajność, przydatność, starania pracownika oraz wiele innych przyczyn.

Czy jest więc jakakolwiek nadzieja dla nowego taty? Pracownik ojciec będzie musiał wykazać, że podana przez pracodawcę przyczyna wypowiedzenia umowy o pracę jest nieprawdziwa. Wykazać trzeba, że podana przez pracodawcę przyczyna jest tylko przykrywką dla prawdziwej przyczyny zwolnienia tj. chęci skorzystania przez pracownika z urlopu ojcowskiego. Taką okoliczność (pozorność przyczyny wypowiedzenia) musi udowodnić pracownik. Zbieżność czasowa wniosku o urlop ojcowski i oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o pracę może być  przekonującym argumentem dla sądu pracy, wskazującym na pozorność podanej przez pracodawcę przyczyny zwolnienia.


The above article in Polish relates to employment agreement termination in period between paternity leave request and start of paternity leave. Such termination in this period made by employer is possible, but paternity leave request in itself can not be terminnation reason.


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz