28 listopada 2017

Odpowiadamy na Wasze pytania: co dzieje się z niektórymi prawami majątkowymi w przypadku śmierci pracownika?

Od jednej z naszych czytelniczek dostaliśmy prośbę o rozwiązanie jej problemu. Niedawno zmarł mąż czytelniczki. Małżeństwo miało 3 synów (w tym 1 adoptowanego) oraz 1 córkę. Mąż zmarł w trakcie pobierania zasiłku chorobowego. Czytelniczka pyta, czy odprawa pośmiertna, ekwiwalent za niewykorzystany urlop oraz zasiłek chorobowy do dnia śmierci wchodzą w skład spadku czy nie?




Tytułem wstępu wskazać należy, że zgodnie z art. 922 § 1 i 2 kodeksu cywilnego (k.c.): 
§  1. Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
§  2. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.”.

Odprawa pośmiertna

W myśl art. 631 § 2 kodeksu pracy (k.p.): 
Prawa majątkowe ze stosunku pracy przechodzą po śmierci pracownika, w równych częściach, na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku.”.

Zgodnie zaś z art. 93 § 1 i 4 k.p.: 
§  1. W razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobierania po jego rozwiązaniu zasiłku z tytułu niezdolności do pracy wskutek choroby, rodzinie przysługuje od pracodawcy odprawa pośmiertna.
(…)
§  4. Odprawa pośmiertna przysługuje następującym członkom rodziny pracownika:
1) małżonkowi;
2) innym członkom rodziny spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.”.

Przepisem, o którym mowa w powyższych przepisach k.p., jest art. 67 ust. 1 pkt 1 ustawy o rentach i emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (u.r.e.), w myśl którego: 
Do renty rodzinnej uprawnieni są następujący członkowie rodziny spełniający warunki określone w art. 68-71: dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione”.

Tym samym wszystkie dzieci oraz żona (Czytelniczka) są uprawnieni do odprawy pośmiertnej.

Art. 93 k.p. wyłącza zastosowanie przyjętych w kodeksie cywilnym reguł dziedziczenia, a wskazane w niej prawa majątkowe nie wchodzą w skład spadku.

Jeśli osoby uprawnione po śmierci pracownika zgłoszą się do pracodawcy, ma on obowiązek wypłacić im wszystkie należne zmarłemu świadczenia nie czekając na sądowe czy notarialne ustalenie kręgu spadkobierców dziedziczących po pracowniku (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 grudnia 1996 r., sygn. III APz 18/96, OSA 1998, nr 10, poz. 40).

Podsumowując, wskazać należy, że osoby uprawnione (wszystkie dzieci oraz żona pracownika) winny uzyskać odprawę pośmiertną w odpowiednich częściach. Sądowe stwierdzenie nabycia spadku lub notarialne poświadczenie dziedziczenia (lub ich brak) nie mają wpływu na prawo w/w osób do odprawy pośmiertnej.

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop

W myśl art. 631 § 2 k.p.: 
Prawa majątkowe ze stosunku pracy przechodzą po śmierci pracownika, w równych częściach, na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku.”.

Przepis powyższy przewiduje odmienny od ogólnych zasad dziedziczenia wyrażonych w kodeksie cywilnym porządek następstwa praw majątkowych wynikających ze stosunku pracy zmarłego pracownika. Wymienione w przepisie osoby uzyskują prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany przez zmarłego urlop, niezależnie od tego, czy są jego spadkobiercami czy nie.

Podsumowując, wskazać należy, że osoby uprawnione (wszystkie dzieci żona pracownika) winny uzyskać ekwiwalent za niewykorzystany urlop w odpowiednich częściach. Sądowe stwierdzenie nabycia spadku lub notarialne poświadczenie dziedziczenia (lub ich brak) nie mają wpływu na prawo w/w osób do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Zasiłek chorobowy

Zgodnie z art. 65 ust. 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i śmierci (u.s.p.): 
„W razie śmierci ubezpieczonego przed podjęciem należnego mu zasiłku, zasiłek (chorobowy – przyp. autor) wypłaca się osobom uprawnionym do podjęcia wynagrodzenia lub dochodu ubezpieczonego.”.

Jak już była o tym mowa, prawa majątkowe ze stosunku pracy (a więc i wynagrodzenie) przechodzą po śmierci pracownika, w równych częściach, na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku (art. 631 § 2 k.p.).

Podsumowując, wskazać należy, że osoby uprawnione (wszystkie dzieci oraz żona) winny uzyskać niewypłacony zasiłek chorobowy w odpowiednich częściach. Sądowe stwierdzenie nabycia spadku lub notarialne poświadczenie dziedziczenia (lub ich brak) nie mają wpływu na prawo w/w osób do niewypłaconego zasiłku chorobowego.



The above article in Polish relates to some rights of an employee after his death. According to s. 631 § 2 of Polish Labour Code (k.p.) after the death of an employee, property rights under an employment relationship pass in equal parts to the spouse and other people who meet the conditions needed to obtain a family pension in the meaning of the provisions on retirement and disability pensions from the Social Insurance Fund. If there are no such people, the rights become part of the estate.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz